"Ankarada keçirilən NATO Liderlər Sammitinin ilk günü ABŞ Prezidenti Donald Trampın sərt İran açıqlamaları ilə yadda qalıb. NATO Baş katibi Mark Rutte ilə birgə mətbuat konfransında çıxış edən Trampın İranla bağlı səsləndirdiyi fikirlər sammitin əsas gündəm başlıqlarından birinə çevrilib. Tramp İranla bağlı diqqətçəkən bəyanat verdi. O, "İranla atəşkəs mənim üçün bitib. Bu məsələ artıq bağlanıb" deməklə Tehran rəhbərliyi ilə yeni diplomatik prosesə başlamaq niyyətində olmadığını açıq şəkildə göstərdi".
Bu fikirləri türkiyəli jurnalist, siyasi şərhçi Mevlüt Yeni EDnews-a açıqlamasında bildirib.
Siyasi şərhçi bildirib ki, Trampın açıqlamaları təkcə İrana deyil, eyni zamanda NATO daxilindəki Avropa müttəfiqlərinə də mesaj xarakteri daşıyır:
“Tramp Avropadakı NATO müttəfiqlərini də sərt ifadələrlə tənqid etdi. O, İran böhranı zamanı gözlədiyi dəstəyi görmədiyini bildirdi. ‘Onların köməyinə ehtiyacımız yox idi, amma yanımızda olub-olmayacaqlarını görmək istəyirdim’ deməsi, əslində, NATO müttəfiqləri üçün bir növ etimad testi idi”, - deyə o vurğulayıb.
Mevlüt Yeni Trampın Türkiyə ilə bağlı müsbət fikirlərinə də diqqət çəkib. Onun sözlərinə görə, ABŞ liderinin Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanı “güclü lider və dostum” adlandırması Ankara üçün diplomatik baxımdan mühüm mesajdır:
“Trampın ‘NATO sammiti Türkiyədə keçirilməsəydi, bəlkə də iştirak etməzdim’ sözləri Türkiyənin sammitdəki rolunun Vaşinqton tərəfindən yüksək qiymətləndirildiyini göstərir”, - deyə siyasi şərhçi bildirib.
O qeyd edib ki, Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğanın liderlərin şərəfinə verdiyi nahar zamanı intensiv diplomatik təmaslar aparılıb. Sammit çərçivəsində liderlər NATO-nun gələcəyini müəyyənləşdirəcək mühüm iclaslarda iştirak edirlər.
Mevlüt Yeninin sözlərinə görə, sammitin əsas gündəmini Rusiya-Ukrayna müharibəsi, Yaxın Şərqdəki son vəziyyət, müdafiə xərclərinin artırılması və yeni təhlükəsizlik strategiyaları təşkil edir.
“Diplomatik kulislərdə Trampın İranla bağlı sərt açıqlamalarının sammitin yekun bəyanatında da əksini tapa biləcəyi müzakirə olunur. Eyni zamanda Türkiyənin regional böhranlarda üzərinə götürdüyü vasitəçilik rolunun bir çox lider tərəfindən müsbət qiymətləndirildiyi görünür”, - deyə o əlavə edib.
Siyasi şərhçi hesab edir ki, müdafiə sənayesi sahəsində yeni birgə istehsal layihələri və strateji əməkdaşlıqlar da sammitin mühüm nəticələri sırasında yer ala bilər.
“Bu sammit təkcə NATO-nun gələcək təhlükəsizlik arxitekturası baxımından deyil, həm də Türkiyənin regional və qlobal diplomatiyada artan rolu baxımından əhəmiyyətlidir”, - deyə Mevlüt Yeni bildirib.
Aytac Kərimova | EDnews
.jpg)
