Tarixdə ilk dəfə olaraq alimlər yeni dəniz dibinin yaranması prosesini dolayı əlamətlərlə deyil, real vaxt rejimidə müşahidə etməyə nail olublar. Adətən min illərlə davam edən geoloji proses cəmi iki saat ərzində baş verib.
Araşdırmaya görə, hadisə OHA-GEODAMS dəniz dibi rəsədxanası tərəfindən qeydə alınıb. Tədqiqatın nəticələri Fransa Milli Elmi Tədqiqatlar Mərkəzinin dəniz geofiziki Jan-İv Royerin rəhbərliyi ilə hazırlanaraq nüfuzlu Nature jurnalında dərc edilib.
Alimlərin izahına görə, yeni okean dibi orta okean silsilələrində tektonik plitələrin bir-birindən uzaqlaşması nəticəsində yaranır. Bu zaman Yer mantiyasından qalxan maqma əmələ gələn boşluğu doldurur, soyuyaraq bərkiyir və yeni okean qabığı formalaşdırır.
Tədqiqat zamanı Cənub-Şərqi Hindistan silsiləsində qeydə alınan hadisənin miqyasının olduqca böyük olduğu bildirilib. İki saatdan az müddətdə Yer qabığındakı şaquli çatlar sisteminə təxminən 150 milyon kubmetr maqma daxil olub. Bu proses nəticəsində silsilə dəqiqədə təxminən 5 santimetr sürətlə ayrılıb ki, bu da illik orta yayılma sürətindən təxminən 500 min dəfə çoxdur. Eyni zamanda hadisə zonasındakı dəniz dibi 4,2 metr çöküb.
Araşdırmanın diqqətçəkən nəticələrindən biri də prosesin demək olar ki, zəlzələsiz baş verməsi olub. Alimlər hesab edirlər ki, maqmanın yüksək sürətlə hərəkət etməsi süxurların gərginlik toplayaraq qırılmasına imkan verməyib və bu, yayılma zonalarında seysmik aktivliyin niyə bəzən zəif müşahidə olunduğunu izah edə bilər.
Tədqiqat müəlliflərinin fikrincə, bu müşahidə yeni okean dibinin yaranması ilə bağlı nəzəri modellərin ilk dəfə real geoloji məlumatlarla müqayisə edilməsinə imkan yaradacaq və Yerin dərin qatlarında baş verən proseslərin daha dəqiq öyrənilməsinə töhfə verəcək.
